به گزارش پایگاه عدالت خواهان" هفته گذشته برخی از منابع از سر برآوردن جزیرهای جدید در دریای خزر به طول سه و عرض دو کیلومتر خبر داده بودند.
از سال ۹۴ پسروی آب دریای خزر و خشک شدن خلیج گرگان به موضوعی نگرانکننده تبدیل شد تا جایی که در اسفندماه همان سال این موضوع در کارگروه ویژه مرز کشور مطرح و انجام مطالعات زیستمحیطی و اکولوژیکی خلیج گرگان بر عهده سازمان حفاظت از محیطزیست کشور نهاده شد.
هرچند پیشتر از تشکیل جلسات این کمیته، مطالعاتی در خصوص خلیج گرگان از سوی سازمان بنادر و کشتیرانی و وزارت نیرو انجامشده بود اما بر اساس مصوبه کمیته ملی نجات خلیج، انجام مطالعات جامع بر عهده سازمان حفاظت از محیطزیست سپرده شد.
درحالیکه مطابق مصوبه این کمیته، محیطزیست موظف به پایان مطالعات ظرف سه ماه شده بود اما انجام این مطالعات تا بهمنماه ۹۵ به درازا کشید و درنهایت ۱۰ بهمن سال گذشته یکبار دیگر کمیته ملی نجات خلیج گرگان به میزبانی استانداری گلستان تشکیل جلسه داد تا تکلیف مطالعات مشخص شود.
در این جلسه نظرات کارشناسی متفاوتی ارائه شد برخی شرایط خلیج گرگان را بحرانی و نگرانکننده و عدهای دیگر آن را طبیعی میدانستند و معتقد بودند شرایط خشکی خلیج در سالهای ۵۵ تا ۵۷ بحرانیتر از شرایط فعلی بوده و این سیکل بازگشتپذیر است و درنهایت بعد از سپری شدن یک دوره، آب دوباره به تنها خلیج ایرانی خزر بازمیگردد.
جزیره جدیدی در خزر نداریم
اطلاع از صحتوسقم خبر سر برآوردن جزیره جدید در دریای خزر سؤالی بود که از معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار گلستان پرسیدیم و رضا مروتی در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: نمیدانم میتوان اسم آن را جزیره گذاشت یا خیر اما آنچه مشخص است اینکه براثر پسروی آب دریای خزر، بخشی از دهنه تنگه چاپاقلی که عمق کمی داشته، نمایان شده است.
آنچه امروز از آن بهعنوان جزیره جدید نامبرده میشود امتداد جزیره آشوراده است که درگذشته زیرآب بوده و حالا نمایان شده استوی افزود: در سالهای ۱۳۵۵ تا ۱۳۵۷ که دریای خزر حداکثر پسروی را داشته هم این قسمت نمایان شده بود.
معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار گلستان با تأکید بر اینکه جزیره جدید جداشده در دریای خزر نداریم، ادامه داد: آنچه بهعنوان جزیره جدید از آن نامبرده شده بخشی از ساختار زمینشناسی است که عمق کمی دارد و با پایین رفتن طراز آب دریا نمایان شده است.
وی اضافه کرد: در علم مهندسی سواحل با این سرعت نامگذاری انجام نمیشود و بهعنوان کارشناس این حوزه نمیدانم واقعاً میشود آن را جزیره نامید یا خیر؟
مروتی تصریح کرد: حدفاصل تنگه چاپاقلی، جزیره آشوراده و بندر خواجه نفس برآمدگی مثلثی شکلی از آب بیرون زده و بهصراحت اعلام میکنم این اتفاق، ساختار زمینشناسی جدیدی نیست.
وی خاطرنشان کرد: این پدیده قبلاً هم اتفاق افتاده و مسبوق به سابقه است و در جریانات پریودی دریای خزر، پیداشدگی این نقطه براثر پسروی انجامشده است.
وی بیان کرد: این برآمدگی که با بالا آمدن آب دریا پنهان میشود، حاصل نهشتهها و رسوبات است.
معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار گلستان گفت: درواقع در منطقه جنوب شرق دریای خزر (انتهای شبهجزیره میانکاله) که اتصال به سرزمین اصلی و مادری اتفاق میافتد طبیعتاً محل رسوبگذاری است و بهمرورزمان و در سالهای متمادی از عمق آب کاسته شده و براثر پسروی آب دریا این رسوبات نمایان میشوند.
وسعت آشوراده از ۶۸۰ هکتار به ۹۰۰ هکتار رسید
وی افزود: حالا شاید این سؤال مطرح شود که راهحل چیست؟ برخی کارشناسان معتقدند چاره کار در لایروبی است اما عدهای دیگر در محیطزیست میگویند طبیعت خود پالایش است بهشرط آنکه انسان در آن دخالت نکند.
مروتی متذکر شد: درجایی که انسان در طبیعت دخالت کرد باید با برنامهریزی بلندمدت آثار دخالت خود را یا از بین ببرد یا به حداقل برساند تا چرخه محیطزیست خود پالایی را حفظ کرده و بتواند حرکت کند.
وی ادامه داد: آنچه امروز از آن بهعنوان جزیره جدید نامبرده میشود امتداد جزیره آشوراده است که درگذشته زیرآب بوده و حالا نمایان شده است.
وی اضافه کرد: وسعت جزیره آشوراده درگذشته ۶۸۰ هکتار بود که با پسروی آب دریا در سالهای اخیر به حدود ۸۰۰ تا ۹۰۰ هکتار رسیده است.
وی اظهار کرد: طبیعتاً وسعت اضافهشده قابلاستفاده نیست چراکه باتلاقی و نیزار است و باید صبر کنیم تا آب خزر به نقطه اولیه بازگردد.
مروتی تصریح کرد: باید بپذیریم طبیعت متناسب با موقعیتش شرایط محیط زیستی خود را تعریف و ترسیم میکند و دخالتهای بشر موجب به وجود آمدن عارضه جدید میشود.
هم اکنون کسانی که در عرصه محیطزیست فعالیت میکنند بر طبل «نه» میکوبند؛ از محیطزیست بهشرط رعایت حقوق آن میتوان استفاده کردوی تأکید کرد: درهرصورت این وظیفه بشر است درجایی که خارج از چارچوبهای محیطزیست دخالت میکند، حق مدیریت، تسلط و مالکیت خود را در غالب رفتارهای پیشبینی و پیشگیریکننده محیط زیستی بروز دهد.
محیط زیستی ها بر طبل «نه» میکوبند
معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار گلستان خاطرنشان کرد: در حال حاضر تمام کسانی که در عرصه محیطزیست فعالیت میکنند بر طبل «نه» میکوبند؛ من اعتقاددارم از محیطزیست میتوان استفاده کرد بهشرط آنکه حقوقش را رعایت کنیم.
وی متذکر شد: بشر را نمیتوان از چیزی محروم کرد اما میتوان به آن آموخت که به محیطزیست احترام گذاشته و کمتر به آن آسیب وارد کند.
به گفته مروتی نه گفتن سادهترین کار ممکن است، تعریف مناسب و درست اجرا کردن و درعینحال حقوق دیگران را تأمین کردن جز وظایف ذاتی بشر اما سختتر از نه گفتن است.
معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار گلستان همچنین گریزی به طرح «طبیعتگردی آشوراده» و تعللهای صورت گرفته در تصویب آن زد و گفت: متأسفانه این روزها که کمتر حقوق محیطزیست رعایت میشود و همه یاد گرفتهاند با یک «نه» گفتن خیال خود را راحت کنند.
وی افزود: سالها به استان گستان گفتند اینجا منطقه سخت حفاظتشده محیط زیستی است و اجازه استقرار صنایع ندارد.
وی ادامه داد: با مصوبه مجلس شورای اسلامی هم نمیتوانستیم صنایع را در گلستان مستقر کنیم طبیعتاً باید برای تعدیل یا لغو این مصوبه تلاش میکردیم، لغو آن امکانپذیر نبود.
مروتی اضافه کرد: اینکه میخواهیم صنایع در گلستان شکل بگیرد معنا و مفهوم آن، این نیست که از فردا کارخانه ساخت حشرهکش هم در استان مستقر میکنیم.
وی تصریح کرد: باید متناسب با اکوسیستم و طبیعت گلستان صنایع در استان شکل بگیرد اینکه جای اشکال و ایراد ندارد.
وی تأکید کرد: در مورد صنایع خطرساز هم باید عوامل خطر برطرف شده و برگرداندن حقوق محیطزیست در سرمایهگذاریها لحاظ شود؛ درواقع باید مدیریت کنیم تا آسیب به محیطزیست را به حداقل برسانیم و حقوحقوق بخشهای مختلف را رعایت کنیم. / مهر
