"رسانههای مکتوب همواره نقش عمدهای در هدایت افکار عمومی و جریانسازی رسانهای به عهده دارند که در این بین جایگاه روزنامهها، جایگاه ویژهای است. به همین منظور گروه سیاسی مشرق به تحلیل و بررسی محتوای روزنامههای متعلق به جریان اصلاحطلب میپردازد.
روزنامه مردمسالاری
ارگان رسمی حزب مردمسالاری یکشنبه را با تیترهای «هشدار به مؤسسات اعتباری و صرافیهای غیر مجاز» و «والیبالیستها به دنبال دومین پیروزی برابر آمریکا» روانه پیشخوان مطبوعات کشور شده است.
· شناسایی اخلالگران مراسم حرم امام خمینی (ره)
اخلال در سخنرانی رییسجمهور در حرم امام خمینی (ره) با واکنشهای فراوانی همراه شد؛ مسئولین امنیتی-انتظامی خبر از پیگیری قطعی این رخداد دادند؛ گروه سیاسی روزنامه مردمسالاری در انعکاس این مطلب نوشت «سخنگوی وزارت کشور گفت: برخی از اخلالگران مراسم سخنرانی رئیسجمهور در حرم امامخمینی (ره) شناسایی شدهاند. حسینعلی امیری در گفتوگو با تسنیم، با اشاره به مراسم سخنرانی رئیسجمهور در شب سالگرد ارتحال امامخمینی (ره) و تلاش عدهای برای برهم زدن مراسم سخنرانی وی گفت: تأمین امنیت محدوده داخلی حرم حضرت امامخمینی (ره) بر اساس مصوبه شورایعالی امنیت ملی بهعهده سپاه پاسداران است. وی افزود: دوربینهای داخل حرم در اختیار سپاه است و برادران ما در سپاه به این موضوع رسیدگی میکنند و بهحسب آنچه بنده از معاون امنیتی وزارت کشور سؤال کردم، گفتند که این موضوع در دست رسیدگی است و برخیها شناسایی شدهاند. سخنگوی وزارت کشور همچنین درباره آخرین آمار از استعفای مدیران دولتی برای حضور در انتخابات مجلس گفت: آمار دقیق استعفادهندگان روزهای آینده منتشر میشود.»
گفتنی است که خبرگزاری بسیج در گزارشی اختصاصی خبر از لو رفتن برنامهریزی دولتی برای اغتشاش در سخنرانی آقای روحانی داده بود و در همین راستا نوشت «یکی از افراد بازداشت شده علیرضا «ی» فرزند ارسلان میگوید: آقایان امیر «ی»، غلامرضا «ی» و بهروز «ب» از فعالان سیاسی شهریار هستیم، سرگروههای کاروانی بودیم که با دستور «د» «ک» و سازماندهی بهروز «ب» که از مسئولین یکی از ادارات است سازماندهی شدیم و هر کدام موظف شدیم ۶-۵ نفر را جمع کنیم، با خودمان در سخنرانی رئیس جمهور در حرم امام شرکت کنیم. وی میگوید: امیر «ی» یکی از مسئولین ملارد که همراه ما بود از فعالان اغتشاشات سال ۸۸ بوده و حدود شش ماه به اتهام شرکت در فتنه ۸۸ سابقه بازداشت دارد.»
روزنامه ابتکار
روزنامه ابتکار یکشنبه را به تیترهای «شمشیر دولبه طرح مجلس» و «مسیر هموار آغاز میشود» اختصاص داد.
· دست دلواپسان را از سیاست قطع میکنیم
گروه سیاسی روزنامه ابتکار مدعی است که برخی از جریانات سیاسی کشور از تشییع شهدا بهرهبرداری سیاسی کردهاند بنابراین باید جریان اصلاحات در پاسخ به این رفتار آنان واکنش متناسب و البته سیاسی! بدهد؛ گروه سیاسی روزنامه ابتکار زمان پاسخ را به اسفند ماه موکول میکند و خبر از پایان همیشگی جریان رقیب خود میدهد.
نویسنده در همین راستا با ادبیاتی تمامیتخواهانه نوشت «باید برای همیشه دست دلواپسان را از صحنه سیاسی کشور قطع کنیم. قطعاً نحوه برخورد ما با برخورد دلواپسان فرق دارد. ما برای به حاشیه راندن جریان دلواپس کشور، باید به صندوقها رأی پناه ببریم و کاری که در خرداد 92 انجام دادیم را در اسفند 94 تکرار کنیم. تنها راه مقابله با این نحله سیاسی، انتخابات است. باید از طریق روشهای دموکراتیک بازوان قدرت دلواپسان را قطع کنیم. امروز مجلس مهمترین مامن این افراد است. حتی بسیاری از این بداخلاقیها از خانه ملت نشأت میگیرد. پس باید برای پاسخ دادن به این دلواپسیها، پارلمان را هدف بگیریم و نگذاریم دیگر چنین مجلسی در ایران تکرار شود. باید بدانیم در مجلسی که برای مردم ایران است نباید عدهای با گردنکشی منافع سیاسی خود را پیش ببرند و تمام گروههای مخالف خود را متهم به خیانت به کشور کنند.
اسفند 94 زمان مناسبی برای پاسخ به دلواپسان است. اسفند 94 حتی در این برهه از زمان و با توجه به روند مذاکرات هستهای، میتواند مهمتر از خرداد 92 باشد. تاریخ برای ایران در اسفند 94 میتواند برای ایران از نو نوشته شود. رأی مردم به جریان اعتدال در مجلس شورای اسلامی و مجلس خبرگان رهبری میتواند پایانی باشد بر عصر دلواپسی. قطعاً اگر مردم در صحنه حاضر شوند، میتوانیم خوشبین باشیم که بعد از دولت اعتدال، مجلس عقلانیت در ایران تشکیل شود. تشکیل چنین مجلسی پاسخ مناسبی است بر بیاحترامی دلواپسان در خرداد ماه و در مراسم تشییع شهدای غواص.»
روزنامه اعتماد
روزنامه اصلاحطلب اعتماد نیمتای بالای صفحه اول خود را به تیترهای «دانشگاه نگران است» و «موج اسناد علیه سعودی» اختصاص داده است.
· کاندیداتوری احمدینژاد در انتخابات ۹۶
«حزب ندا تمام تلاش خود را میکند که انحراف از کشور رخت بربندد و این انحراف را در وجود احمدینژادیسم به عنوان یک فرهنگ میبیند. ما میخواهیم که خط انحراف از کشور برود ولو خون بخواهد.» بخشی از اظهارات صادق خرازی در نخستین همایش تشکیلاتی حزب ندای ایرانیان بود که با واکنش شدید جوانفکر و داوری از حامیان محمود احمدینژاد همراه شد. گروه احزاب روزنامه اعتماد مدعی است که جوابیههای دو عضو رسانهای تیم احمدینژاد نیاز به رمزگشایی دارد و ماحصل آن زمزمه حضور «مراد» از لسان «مریدان» است.
گروه احزاب روزنامه اعتماد در راستا کاندیداتوری احمدینژاد در انتخابات ۹۶نوشت ««بازگرداندن احمدینژاد به عرصه مدیریت عالی اجرایی کشور» نه آنکه تنها شاهبیت جوابیه علیاکبر جوانفکر باشد که نشان و نشانهای از مختصات و مشخصات ذهنی و فکری جریان احمدینژاد و برنامه سیاسی آنان برای آینده است. این جملات جوانفکر به قدری واضح و گویاست که میشود فهمید احمدینژادیها به دنبال زمینگیر شدن دولت حسن روحانی و تکرار ریاستجمهوری محمود احمدینژاد هستند و برای رسیدن به این هدف آمادگی هر کاری را دارند.
شاید یکی از کارهایی که احمدینژادیها برای رسیدن به این هدف در نظر دارند مقابله با افراد شاخصی است که اقدام به افشاگری درباره مدیریت هشت ساله محمود احمدینژاد کرده و میکنند. بیتردید همین نگاه است که باعث شده تا جوانفکر در ادامه با پذیرش اینکه جریان احمدینژاد یک جریان انحرافی است به هاشمی، کاندیداهای معترض به انتخابات ۸۸ و رییس دولت اصلاحات بتازد و بنویسد: «خون» کلیدواژه دیگری از سخنان آقای صادق خرازی است. او گفته است که باید با گرایش روزافزون جامعه به احمدینژاد مقابله کرد ولو خون بخواهد. ابراز چنین سخنانی از سوی یک مقام حزبی و سیاسی در هر کشور دمکراتیکی با تبعات سنگین سیاسی و قضایی، از جمله سلب صلاحیت سیاسی آن فرد مواجه میشود و در حیرتم که چگونه دستگاههای نظارتی ایران نسبت به این سخنان تحریکآمیز و خطرناک، سکوت اختیار کرده و هیچ واکنشی نشان نداده است؟ » جوانفکر بازهم به بهانه پاسخگویی به صادق خرازی از پشت پرده برنامههای جریان احمدینژاد برای سال ۹۶ و حضور محمود احمدینژاد در انتخابات ریاستجمهوری پردهبرداری کرده و نوشته است: «آقای صادق خرازی میداند که سال ۱۳۹۶ میتواند با درس بزرگی برای صاحبان زر و زور توأم باشد؛ درسی که در نتیجه آن مردم بهطور واقعی بر سرنوشت خویش حاکم خواهند شد و دشمنان قسم خورده این ملت نیز تودهنی سختی خواهند خورد.»
روزنامه شرق
روزنامه اصلاحطلب شرق صفحه اول خود را به تیترهای «انتقاد تند مصباح از بیت امام» و «آیندهای درخشان برای سید حسن خمینی» اختصاص داد.
· انتقاد آیتالله مصباح از افترای هاشمی رفسنجانی
آیتالله محمدتقی مصباحیزدی در گفتوگویی مشروح با ماهنامه «عصر اندیشه» به بیان سخنان درباره مسائل مربوط به سیاست داخلی و دیپلماسی در ایران پرداختهاند؛ ایشان در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه اخیراً آقای هاشمی رفسنجانی گفتند «تمدنی که امام میخواست این انقلاب ایجاد کند، دچار انحراف شده است" و حتی از شما به عنوان یکی از تحریف گران امام نام میبرند، اظهار داشت: کسانی که ما را متهم به تحریف میکنند [آقای هاشمی رفسنجانی]، در واقع افترا میزنند و افترا از قدیمیترین شگردهای شیطانی است. یکی از نعمت های الهی که خدا در این قرن به ما داد، وجود امام بود. اگر امام را تحریف کنند، یعنی دارو را تبدیل به سم کردهاند. نتیجه این است که به جای بهبود، مرگ خواهد بود.» و همچنین عضو مجلس خبرگان رهبری با اشاره به رفوزه شدن برخی بستگان امام فرمودند «در سال های ابتدای بعثت، از جمله ماجرای وفات رسول خدا، بسیاری از بستگان و اصحاب پیامبر رفوزه شدند. آن امتحان برای ۱۴۰۰ سال پیش بود و از آن زمان جامعه رشد بیشتری کرده است. آن زمان برخی بستگان پیامبر عامل انحراف بودند و رفوزه شدند و اکنون برخی بستگان امام خمینی (س). برخی حق را میشناسند، اما مانند ابوجهل تا پای جان آن را انکار میکنند. روح برتری طلبی، قانع نشدن به حق خود و تسلیم نشدن در برابر حق از عوامل روانی است که برخی آگاهانه و عامدانه حق را انکار میکنند، و حتی در مقابل حق سرمایهگذاری میکنند. ما منطق، ارزشها، سیره پیامبر (ص) و اهل بیت (ع) را داریم، اما آسیبی که همه اینها را مخدوش میکند، تحریف است.»
گروه سیاسی روزنامه شرق در راستای انتقاد آیتالله مصباحیزدی به بیت امام راحل نوشت «باوجود اینکه در ماههای اخیر برخی نزدیکان مصباحیزدی انتقاداتی را متوجه بیت امام کرده بودند، اما خود او تاکنون وارد منازعه مستقیم با خاندان امام نشده بود. پیش از این حجتالاسلام حسین جلالی، رئیس دفتر آیتالله مصباحیزدی، با بیان اینکه مهرههای آقای هاشمی در فتنه ۸۸ سوختهاند، گفته بود: «آقای هاشمی بهدنبال این است که فتنه آینده را از طریق بیت امام (ره) پیش ببرد». اما اینبار مصباحیزدی خود وارد میدان شده و با اشاره به حوادث صدر اسلام میگوید: «آن زمان برخی بستگان پیامبر عامل انحراف بودند و رفوزه شدند و اکنون برخی بستگان امام (ره). برخی حق را میشناسند، اما مانند ابوجهل تا پای جان آن را انکار میکنند». اینگونه سخنان درباره بیت امام نهتنها از سوی مصباحیزدی بیسابقه است بلکه بزرگترین منتقدان بیت امام هم تاکنون اینقدر واضح به بازماندگان رهبر فقید انقلاب نتاختهاند. میتوان این احتمال را مطرح کرد که با فعالترشدن سیدحسن خمینی در ماههای اخیر و استقبال کمنظیر مردم گلستان از او و از سوی دیگر نزدیکشدن به برگزاری انتخابات مجلس خبرگان رهبری و نقش احتمالی بیت امام در آن انتخابات، مصباحیزدی پروژهای انتخاباتی و چندماهه را کلید زده است.»
روزنامه آرمانامروز
روزنامه آرمانامروز صفحه اول خود را به تیترهای «اخلاگران حرم امام شناسایی شدند» و «نهاد عالی اصلاحات رویای محافظهکاران» اختصاص داد.
· مهر تکذیب بر پیشانی نهاد عالی اصلاحطلبان
هفتهنامه صدا در گزارشی خبر از تشکیل اولین جلسه نهاد عالی اصلاحطلبان با حضور افرادی مانند عبدالله نوری، سید محمد موسوی خوئینیها، محمدعلی نجفی، سید هادی خامنهای، مصطفی معین، محمدرضا عارف، سید حسین مرعشی، محمدرضا خاتمی، محسن امینزاده، سید عبدالواحد موسوی لاری و اکبر ترکان داد که برای حضور در انتخابات آتی و تثبیت همدلی تصمیمهای مهمی را اتخاذ کردهاند. علی اکبر ترکان نیز همانند دیگر اصلاحطلبان تشکیل این نهاد را رد کرد و اظهار داشت «خیر، این جلسه دوستانه است که در خدمت عزیزان بودم. اینکه این جلسه به نهاد عالی تعبیر میشود و این تعبیرها، نمیدانم از کجا آمده است. من نه به عنوان نماینده دولت و نه به عنوان نماینده اعتدال و توسعه بودهام.»
گروه سیاسی روزنامه آرمانامروز در تحلیل آنچه رویای خیالی محافظهکاران برای نهاد عالی اصلاحات خواند؛ نوشت «اصلاحطلبان پس از حضور چندساله در قدرت اجرایی و سپس سالها کنار رفتن از قدرت و مرور اشتباهات و واکنشهای احساسی اکنون با عقلانیت و درایت دوچندان با توجه به واقعیات میدانی و پرهیز از تندروی و کندروی آماده و مهیای حضور در آوردگاه انتخابات مجلس دهم میشوند و تجربه خوشایند انتخابات 24 خرداد 92 را نیز به عنوان یک الگوی موفق در برابر خود دارند و اکنون به دور از هیجانزدگی یا انفعال و عزلتگزینی در پی صورتبندی قوامیافته و متشکل برای حضور در عرصه رقابت انتخابات مجلس هستند و بدیهی است که طیف مقابل که چند دوره بدون حضور جدی اصلاحطلبان راه سختی برای کسب کرسیهای مجلس نداشته با حساسیت و نگرانی به این پروسه مینگرند و از هر موضوع کوچکی سناریویی مینویسند شاید که افاقه کند، اقداماتی که نشان از استیصال جریان منتقد اصلاحات دارد.»
روزنامه ایران
روزنامه دولتی ایران، صفحه اول خود را به تیترهای «حرمت شکنی؛ آفت جدید فضای سیاسی» و «ورود ویکی لیکس به تاریکخانه ریاض» اختصاص داد.
· تردید در تمدید مذاکرات
تردید در تمدید مذاکرات، فرجام برجام را پیچیدهتر از گذشته کرده است؛ همه چشمها به نبرد دیپلماتها در پشت میز مذاکرات دوخته شده است. روزنامه دولتی ایران در همین راستا نوشت «در حالـــی که 10 روز دیگـــر ضربالاجل ایران و کشورهای گروه 1+5 برای رسیدن به متن توافق نهایی به پایان میرسد، مرور تازهترین موضعگیری مسئولان درگیر مذاکره نشان از پیشرفت قابل توجه گفتوگوها دارد. مقامات روسی و امریکایی هرچند به وجود اختلافاتی میان تهران و غرب اشاره میکنند اما پیشرفت مذاکرات را به اندازهای دانستهاند که بتوان تکلیف نهایی پرونده 12 ساله مناقشه هستهای را مشخص کرد. فضای نفی احتمال تمدید مذاکرات آتی وین، با مذاکرات پیشین تفاوت محسوسی دارد. در مذاکرات سپری شده، پس از خاتمه هر نشست، گمانهزنیها درباره احتمال تمدید مذاکرات در سخنان مذاکره کنندگان پررنگ بود اما اینک مسئولان دیپلماتیک ایران و امریکا، تمدید تاریخ مذاکره را گزینهای کمرنگ در دور نهایی ماراتن هستهای میدانند.
بر این اساس، ظریف در تازهترین موضعگیری خود تأکید کرد: «در مورد تمدید معتقدیم باید توافق خوبی به دست بیاید. یعنی احساس فشار زمانی هم نمیکنیم، چون امریکاییها براساس مصوبه کنگره فرصت محدودی دارند، ولی ما این احساس را نمیکنیم. اگر به توافق قابل قبول رسیدیم که همه چیز درست میشود، وگرنه میتوانیم ادامه بدهیم. البته من فکر نمیکنم تمدیدی در کار باشد. اما ممکن است مقداری بیشتر برای رسیدن به توافق زمان بخواهیم.» وی در پاسخ به سؤال «دنیای اقتصاد» درباره اینکه احتمال تمدید مذاکرات چقدر است، گفت: «احتمالش این است که ما چند روزی حالا کم و زیاد نسبت به 10 تیرماه زمان نیاز داشته باشیم؛ اما من حتی در آذرماه هم با تمدید موافق نبودم و معتقد بودم که باید مذاکرات را ادامه بدهیم، چون وقتی که تمدید میکنیم همه صبر میکنند تا برسد به چند هفته آخر برای اینکه متمرکز شوند. ما دیدیم که در لوزان هم از سه هفته مانده به آن تاریخ، همه تلاشها شدت گرفت و دوباره الان یک ماه، یک ماه و نیم وقتکشی شد، البته نه از طرف ما، شبامتحانی شد؛ بنابراین ما میخواهیم ادامه دهیم تا به نتیجه برسیم. این از نظر من روش بهتری است تا اینکه بیاییم تمدید کنیم.
رئیس دستگاه دیپلماسی کشورمان در ادامه بیان کرد در هیچیک از مقاطع مذاکره، تمدید کار خوبی نبوده است، ما فرصت داریم و باید از فرصت استفاده کنیم، حالا اگر روز 10 تیر نشد، 11 تیر، نشد 12 تیر تا جایی که به یک توافق معقول برسیم. بی میلی ظریف به تمدید مذاکرات هستهای در حالی است که سخنگوی وزارت خارجه امریکا در واکنش به پیشنهاد مطرح شده کمیته خارجی سنای امریکا مبنی بر تمدید تاریخ معین شدن توافقنامه ایران اظهار داشت: «جان کری همچنان بر تاریخ 30 ژوئن (9 تیر) متمرکز است و در حال حاضر به فکر به تعویق افتادن تاریخ تعیین شده نیست.»
