به گزارشعدالت خواهان گلستان"
*فرجیدانا و مردانی که ماندنی نشدند
رضا فرجی دانا اولین وزیر علوم دولت یازدهم در حالی پا به سال 1393 گذاشت که در راستای تذکرات مختلفی که از سوی نمایندگان در سال 92 درباره مسائلی چون انتصابات بدون استعلام، دانشجویان ستاره دار، نحوه انتخاب روسای دانشگاهها و تیم سه نفره دریافت کرده بود لقب "دومین وزیر داری کارت زرد کابینه یازدهم" را به همراه داشت.
همین مسائل و انتقادات باعث شد استیضاح فرجی دانا از اوایل سال 93 به شکل جدیتری توسط نمایندگان مجلس پیگیری شود و پس از رایزنیهای مختلف با برخی از نمایندگان مهلتی یک ماهه به فرجی دانا برای اصلاح روند موجود داده شد اما این مساله نیز مفید فایده واقع نشد و استیضاح فرجی دانا با 51 امضا در 21 مردادماه 93 در مجلس اعلام وصول شد و وی در جلسه 29 مرداد مجلس با 145 رأی موافق، 15 رأی ممتنع و 110 رأی مخالف از وزارت علوم خداحافظی کرد.
رئیسجمهور بلافاصله "محمدعلی نجفی" رئیس سابق سازمان میراث فرهنگی و وزیر پیشنهادی آموزش و پرورش دولت را که موفق به اخذ رأی اعتماد نمایندگان مجلس نشده بود بهعنوان سرپرست وزارت علوم معرفی کرد.
در شرایطی که نام اشخاص مختلفی چون علیاکبر صالحی رئیس سازمان انرژی اتمی، فرهادی رئیس جمعیت هلال احمر و وزیر اسبق بهداشت و درمان و آموزش پزشکی، سورنا ستاری معاون علمی و فناوری ریاستجمهوری، محمدحسین امید معاون اداری مالی وزارت علوم، بطحایی رئیس سابق دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی و نجفی بهعنوان وزیر پیشنهادی وزیر مطرح میشد رئیس جمهور "محمود نیلی احمدآبادی" سرپرست دانشگاه تهران را بهعنوان وزیر پیشنهادی علوم دولت به مجلس معرفی کرد.
نیلی احمدآبادی بهعنوان سومین گزینه پیشنهادی دولت برای وزارت علوم در جلسه 7 آبان مجلس با کسب 79 رأی موافق و 160 رأی مخالف نتوانست رأی اعتماد مجلس را کسب کند.
در حالی که مدت قانونی دولت برای معرفی وزیر به مجلس در حال اتمام بود رئیسجمهور "فخرالدین احمدی دانش آشتیانی" را بهعنوان چهارمین گزینه پیشنهادی دولت برای وزارت علوم معرفی کرد، اما آشتیانی نیز با کسب 171 رأی مخالف، 70 رأی موافق و 13 رأی ممتنع نمایندگان مجلس موفق به کسب رأی اعتماد مجلس نشد.
در این شرایط رئیسجمهور با استفاده از حکم حکومتی ضمن تمدید مهلت سرپرستی نجفی بر وزارت علوم "محمد فرهادی" را بهعنوان پنجمین گزینه پیشنهادی دولت معرفی کرد.
فرهادی در جلسه علنی 5 اذر ماه سال 93 با کسب 197 رای موافق، 28 رای مخالف و 10 رای ممتنع از مجموع 235 رای ماخوذه نظر موافق نمایندگان مجلس را کسب کرد و راهی ساختمان وزارت علوم در شهرک غرب شد.
** داستان بورسیههای تحصیلی
اولینبار چهارم خردادماه 93 بود که صدیقی رئیس سازمان امور دانشجویان وزارت علوم، در نشست خبری موضوعی تحت عنوان بورسیههای غیرقانونی دولتهای نهم و دهم را مطرح کرد.
پس از این مساله بورسیهها در اظهارات شخصیتهای مختلف وزارت علوم و حتی رئیس جمهور و معاونش مورد تاکید بر پیگیری قرار گرفت و به سوژهای تبدیل شد که هر چند روز یکبار اخباری از آن منتشر میشد.
افراد و تشکلهای مختلف نسبت به "طرح سیاسی" مساله بورسیهها به شکل صورت گرفته انتقاد داشتند و آن را باعث از بین رفتن آبرو افراد و نخبگان اعلام کردند.
اتحادیه انجمن های اسلامی دانشجویان اروپا از این مساله به عنوان "بازی کثیف سیاسی در ساحت علم و پژوهش" نام بود و تاکید کرد "عدم نگاه فرا سیاسی و درک صحیح از اوضاع حساس کنونی و تمرکز بر منافع حزبی و گذرا سبب شد که یک مساله در حد مدیرکلی یک معاونت وزارتخانه، به مقیاس ملی و بین المللی کشانده شود تا سودجویان انبان سیاسی خود را به قیمت هتک حرمت انسانی و علمی بیش از سه هزار و هفتصد نخبه علمی کشور فربه کنند.سطحی نگری سیاسی و بازی با آبروی دیگران تا به آن حد رسید که این مساله داخلی به میان شبکههای تلوزیونی اروپایی کشیده شود تا کشوری که تا همین اخیر رشد علمیاش آن را در کانون توجهات جوامع علمی قرار دادهبود، به یکباره صاحب «سه هزار بورسیه افراطی بیسواد» معرفی شود"
در این بین اسامی که ادعا میشد افراد بورسیه غیر قانونی هستند توسط یکی از خبرنگاران اصلاح طلب در فضای مجازی منتشر شد هر چند مسئولان وزارت علوم این اسامی را تایید نکردند اما خبرنگار مربوطه در مطلبی بر ارائه این لیست از سوی مسئولان ارشد سازمان امور دانشجویان تاکید داشت.
در چنین شرایط بود که کمیته پیگیری بررسی بورسیهها با حکم وزیر علوم وقت تشکیل شد و 2 تن از نمایندگان مجلس نیز به عنوان اعضای حقیقی در آن شرکت کردند. این کمیته پس از برگزاری جلساتی در روز جمعه 2 آبان ماه 93 نتیجه بررسیهای خود را طی اطلاعیهای اعلام کرد. این مساله در زمان سرپرستی نجفی بر وزارت علوم اتفاق افتاد.
طبق اطلاعیه وزارت علوم درباره نتیجه بررسی وضعیت بورسیههای تحصیلی اعلام شد: از تعداد 3772 نفر بورسیه شده بین سال های 88 تا 92 بورسیه 508 نفر لغو شده اما با پرداخت هزینه مجاز به ادامه تحصیل هستند و فقط از تحصیل 36 نفر جلوگیری میشود. بورسیه 448مربی نیز به دانشگاهها واگذار شد و مهلتی برای پیگیری وضعیت بورسیههایی که هنوز اعلام نیاز خود را دریافت نکرده بودند اعلام شد.
با این وجود برخی از افراد به حکم خود اعتراض داشتند و قرار شد اعتراض آنها در کمیته تجدید نظر تشخیص مصادیق بورسیهها بررسی شود. این کمیته با احکام فرهادی وزیر علوم در اواخر دی ماه کار خود را آغاز کرد و قرار بود تا پایان بهمن ماه نتیجه بررسیهای خود را اعلام کند.
در حالیکه برخی از پایان کار این کمیته خبر میدهند اما نمایندگان مجلس که به برخی موارد از قبیل عدم ارائه همه پروندهها انتقاد دارند از برگزاری ادامه جلسات این کمیته خبر میدهند.
با این تفاسیر به نظر میرسد، پرونده بورسیهها همچنان باز است و همچنان باید منتظر شنیدن اخباری در این زمینه بود.
**نشست مدیران مسئول نشریات دانشجویی و حاشیهای به نام خانیکی
یکی دیگر از مسائلی که در سال 93 مدتی برای وزارت علوم حاشیه ایجاد کرد برنامه نشست مدیران مسئول نشریات دانشجویی با سخنرانی هادی خانیکی "معاون فرهنگی وزارت علوم در زمان معین و عضو حزب منحله مشارکت" در ابتدای اردیبهشت ماه سال 93 در مشهد مقدس بود.
این برنامه باعث بروز نارضایتی و اعتراضاتی از سوی دانشجویان و شرکتکنندگان شد تا جاییکه برنامه سخنرانی خانیکی در افتتاحیه این همایش لغو شد و طبق این نشست نمایندگان مدیران مسئول نشریات دانشجویی دانشگاههای کشور نمایندگان خود در شورای مرکزی ناظر برنشریات دانشجویی را انتخاب کردند.
**جنجالهای دانشگاه ایرانیان
پای داستان دانشگاه ایرانیان به سال 93 نیز کشیده شد. بعد از روی کار آمدن دولت جدید شورای عالی انقلاب فرهنگی و نمایندگان عضو کمیسیون اصل 90 مجلس به بررسی میزان قانونی بودن صدور مجوز برای این دانشگاه بپردازند.
کمیسیون اصل 90 در گزارش خود به قانونی بودن مجوز اشاره کرد اما شورای عالی انقلاب فرهنگی تصمیم خود برای ارائه مجوز به این دانشگاه را در حالی به دفتر گسترش وزارت علوم واگذار کرد که شرایط اعلام شده از سوی این شورا در نامه اعلام شده به وزارت علوم از لغو مجوز این دانشگاه حکایت دارد.
این دانشگاه در آذرماه و دی ماه سال 1392، تصمیم خود برای راهاندازی چند رشته در گروههای مختلف آموزشی را به صورت مکتوب به وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اعلام کرده بود. اما اخباری در زمینه لغو مجوز این دانشگاه از سوی شورای عالی انقلاب فرهنگی مطرح بود تا وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در شهریور ماه سال 93 با صدور بیانیهای اعلام کرد که هرگونه فعالیت آموزشی و پژوهشی از سوی مؤسسهای با عنوان «دانشگاه ایرانیان» فاقد وجاهت قانونی است و مورد تائید این وزارتخانه نیست.
در حالیکه این اطلاعیه رسما از سوی وزارت علوم منتشر شد اما دانشگاه ایرانیان در واکنش به این مساله در اطلاعیهای از راه افتادن بخش آموزش زبان انگلیسی در این مرکز خبر داد.
پس از این بود که وب سایت دانشگاه ایرانیان از دسترس خارج شد و مسئولان این دانشگاه ضمن مقصر دانستن وزیران علوم در این زمینه از شکایت خود علیه وزارت علوم خبر داد.
شریعتی نیاسری معاون آموزشی وزارت علوم در اولین واکنش خود درباره این دانشگاه گفت: مجوزی که دانشگاه ایرانیان از شورای عالی انقلاب فرهنگی گرفته مربوط به سال 89 و برای تاسیس موسسهای در امارات متحده عربی بوده و هیچ ربطی به مجوزی که اخیرا میگویند نداشته و مجوز آن در زمانی که شورای عالی ایرانیان در زمان ملکزاده فعالیت میکرده، بوده است.
وی با اشاره به اینکه با گذشت 3 سال مجوز مربوطه منقضی شده است، گفت: این دانشگاه نیز مانند سایر موسسات قاعدتا باید پس از گرفتن مجوز از شورای عالی انقلاب فرهنگی مسیر قانونی خود را در شورای گسترش طی کند. چطور این افراد ادعا میکنند که مسیر شورای گسترش را طی کردهاند، در حالی که شورای عالی انقلاب فرهنگی سال 92 به آن مجوز داده است.این مسئله در شهریورماه امسال به آقای احمدینژاد منعکس شده است و فعالیت این دانشگاه به هر شکل و شیوهای غیرقانونی است. این مسئله را به اداره ثبت شرکتها و اداره پژوهش دانشهای بنیادین و آقای لاریجانی اعلام کردهایم تا سایت آنها و دامنه فعالیت آن لغو شود. لذا از نظر وزارت علوم دانشگاهی با عنوان ایرانیان وجاهت قانونی ندارد و هر اقدامی که انجام دهند گریبانگیر خود آنها خواهد شد. معاونت حقوقی وزارت علوم نیز آن را پیگرد حقوقی خواهد کرد.
نیاسری درباره شکایت دانشگاه ایرانیان از وزارت علوم نیز گفت: شکایتی از سوی این دانشگاه به وزارت علوم منعکس نشده است.
** خداحافظی چند چهره جنجالی از وزارت علوم
در سال 93 شاهد خداحافظی چند چهره جنجالی از وزارت علوم بودیم.
جعفر توفیقی مشاور وزیر علوم سابق پس از رفتن فرجی دانا از وزارت علوم در شهریور سال 93 از وزارت علوم خداحافظی کرد.
میلی منفرد معاون آموزشی وزارت علوم و سمنانیان رئیس رئیس مرکز هیئتهای امنا و هیئت ممیزه مرکزی وزارت علوم نیز پس از رفتن فرجی دانا از وزارت علوم استعفا دادند اما همچنان در وزارت علوم حضور داشتند. با حضور فرهادی در وزارت علوم وی شریعتی نیاسری را جایگزین میلی منفرد و رستمی را جایگزین سمنانیان کرد. حضور این شخصیتها در وزات علوم که با انتصاب فرجی دانا صورت گرفته بود از انتقادات نمایندگان مجلس بود.
احمد غلامی مدیر کل بورس و اعزام دانشجویان سازمان امور دانشجویان نیز در 24 دیماه با پذیرش استعفایش از سوی صدیقی از وزارت علوم خداحافظی و حاجی زاده به جای او منصوب شد.
** خبرهایی درباره تجمیع دانشگاه جامع و علمیکاربردی و دانشگاه فنی و حرفهای
در حالیکه فرجی دانا تابستان سال گذشته را با دغدغه استیضاح پشت سر میگذارند با معرفی شفیعی سرپرست دانشگاه فنی و حرفهای به عنوان سرپرست دانشگاه جامع علمیکاربری حواشی دیگری برای وزارت علوم ایجاد کرد. در حالی که فریدون مدیر کل دفتر وزارتی وزارت علوم که بار سخنگویی این وزارت خانه را در دورانی به دوش میکشید درباره احتمال این مسئله سخن گفته بود و از طرف دیگر هم شفیعی هر از چند گاهی بر این مسئله تاکید داشت اما عمر این حواشی نیز با معرفی فرهادی به عنوان وزیر علوم خاتمه یافت.
فرهادی در سفر به اصفهان در جمع دانشگاهیان گفت: ادغام دانشگاههای فنی حرفهای و علمی- کاربردی منتفی شد زیرا ماموریت هر یک از آنها متفاوت است؛ بنابراین ادغام آنها درست نیست.
** انتشار و ابلاغ آییننامه جدید تشکیل کرسیهای آزاداندیشی دانشگاهها و منشور حقوق دانشجویی
این آییننامه پس از بررسی و تصویب نهایی در نهادهای مربوطه و شورای عالی انقلاب فرهنگی در دیماه سال 93 بر روی سایت وزارت علوم قرار گرفت و معاون فرهنگی وزارت علوم بر پررونق شدن کرسیهای آزاد اندیشی در ترم دوم سال تحصیلی جدید تاکید کرد.
همچنین در این سال منشور حقوق دانشجویی که معاون فرهنگی وزارت علوم آن را از برنامههای خود اعلام میکرد منتشر شد.
**دانشگاهی که پس از خروج از تحریم دوباره تحریم شد
در شرایطی که وزارت دارایی انگلیس دانشگاه صنعتی شریف را از فهرست تحریمهای خود خارج کرده بود اتحادیه اروپا در 17 آبان ماه سال گذشته دوباره این دانشگاه را تحریم کرد.
مسئولان دانشگاه شریف اعلام کردند توسط وزارت امور خارجه در حال پیگیری این مسئله هستند.
** رحلت رئیس دانشگاه امام صادق (ع) و جایگزینی برادر
در حالیکه دانشجویان دانشگاه امام صادق(ع) به انتهای ماه مهر نزدیک میشدند ناگهان با خبر رحلت آیتالله مهدوی کنی رئیس دانشگاه خود روبرو شدند رئیس مجلس خبرگان رهبری در 29 مهرماه بعد از تحمل نزدیک به 4 ماه بیماری دار فانی را وداع گفت.
پس از رحلت آیت الله محمدباقر باقری کنی برادر مرحوم مهدی کنی سرپرستی این دانشگاه را عهده دار شده است.
** بازدید روسای دانشگاهها از سایت فردو
به همت مرکز هماندیشی استادان و نخبگان دانشگاهی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری جمعی از رؤسای دانشگاههای تهران به همراه مسئولان نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در یکی از روزهای پایان سال امروز با حضور در سایت هستهای فردو از تأسیسات و دستاوردهای دانشمندان جوان هستهای کشورمان در این مرکز بازدید کردند. رؤسای دانشگاهها و مسئولان حاضر ضمن بازدید از بخشهای مختلف تأسیسات هستهای فردو با حضور در سالن اصلی غنیسازی اورانیوم در جریان آخرین وضعیت فعالیت سانتریفیوژهای این مجموعه قرار گرفتند.
** ادامه روند تغییر روسای دانشگاهها
در سال 93 تغییر روسای دانشگاهها و سرپرستان همچنان ادامه شد و طی آن سرپرستان جدید توسط فرجی دانا، وزیر سابق علوم، محمدعلی نجفی سرپرست سابق وزارت علوم و محمد فرهادی وزیر علوم انتخاب شدند. سرپرستان دانشگاههای بزرگی چون صنعتی شریف، امیرکبیر و تهران در این سال معرفی شدند.
اولین تغییر سرپرست دانشگاهها در سال 93 روز 16 فروردین توسط رضا فرجیدانا صورت گرفت که طی آن فخرالدین اصغری آق مشهدی به عنوان سرپرست دانشگاه مازندران منصوب شد و آخرین آنها در 18 اسفندماه از سوی فرهادی صورت گرفت که طی آن امین رضا نقره آبادی به عنوان سرپرست دانشگاه صنعتی شهدای هویزه منصوب شد.
** 30 سرپرست در انتظار حکم ریاست
وزیر علوم در آخرین اظهارات خود در سال 93 اعلام کرد اسامی همه دانشگاههایی که با سرپرست اداره میشوند برای بررسی وضعیت و تعیین تکلیف به شورای عالی انقلاب فرهنگی ارسال شده که چیزی حدود 30 دانشگاه است.نیلی احمدآبادی سرپرست دانشگاه تهران نیز جزو این افراد است.
** برگزاری نشست وزرای علوم جنبش عدم تعهد
برگزاری اولین نشست وزارای علوم جنبش عدم تعهدها در اوایل اسفندماه سال 93 با حضور 57 کشور از دیگر اتفاقات سال 93 در حوزه آموزش عالی بود که طی آن وزیر علوم دیدارهایی را با وزرای علوم سایر کشورها صورت داد.